Petycja Krakowskiego Stowarzyszenia Obrony Zwierząt do Rady Miasta Rada Miasta Krakowa w sprawie zmiany regulaminu miejskich targowisk poprzez wprowadzenie zakazu sprzedaży wyrobów pirotechnicznych klasy F2 i F3 oraz żywych ryb
Krakowskie Stowarzyszenie Obrony Zwierząt domaga się zmiany uchwały w sprawie regulaminu miejskich targowisk poprzez wprowadzenie całkowitego zakazu sprzedaży wyrobów pirotechnicznych klasy F2 i F3 oraz żywych ryb na miejskich targowiskach w naszym mieście.
Wprawdzie w ostatnim czasie zawiązała się inicjatywa Obywatelskiego Projektu Nowelizacji Ustawy o Ochronie Zwierząt, który przewiduje wprowadzenie ww. zakazów na terenie całego kraju, a Krakowskie Stowarzyszenie Obrony Zwierząt ma status organizacji wspierającej ten projekt, ale jego wejście w życie przed okresem świątecznym ze względu na czasochłonny proces legislacyjny jest nierealne. Dlatego KSOZ zwraca się do Rady Miasta Krakowa o podjęcie pilnych działań w tej sprawie, z którą występowaliśmy już do Rady w dniu 12.10..2022 r. (kierując petycję o wprowadzenie zakazu sprzedaży żywych ryb na miejskich targowiskach) oraz w dniu 16.08.2023 r. (kiedy to wystosowaliśmy petycję o zakaz sprzedaży fajerwerków na miejskich targowiskach). Wówczas Radni większością głosów odrzucili nasze petycje, ale teraz liczymy na pozytywne załatwienie tej sprawy. Po pierwsze dlatego, że w wyniku wyborów samorządowych mamy do czynienia z odnowionym składem Rady, a po drugie dlatego, że obecny Prezydent miasta udzielił w ostatnich dniach pisemnego poparcia dla wspomnianego wyżej Obywatelskiego Projektu Nowelizacji Ustawy o Ochronie Zwierząt.
A projekt ten zakłada właśnie m.in. wprowadzenie zakazu używania wyrobów pirotechnicznych widowiskowych klasy F2 oraz klasy F3, o których mowa w art. 62c ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy z dnia 21 czerwca 2002 r. o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. Jak czytamy w uzasadnieniu Obywatelskiego Projektu Nowelizacji Ustawy o Ochronie Zwierząt, cyt.: „Obowiązujący stan prawny w żadnej mierze nie uwzględnia oddziaływania poziomu hałasu i częstotliwości tzw. fajerwerków na zwierzęta, które wszak są istotami czującymi. Podkreślić przy tym należy, co dotychczas zdaje się było pomijane przez ustawodawcę, że zwierzęta są dużo bardziej wrażliwe na hałas o wysokiej częstotliwości aniżeli ludzie. Godzi się zauważyć, że z szacunkowych badań wynika, że aż jedna piąta zaginięć zwierząt domowych (psów lub kotów) jest następstwem hałasu powodowanego głównie przez fajerwerki oraz burze. W związku z tym, że słuch zwierząt jest dużo bardziej wrażliwy niż u ludzi to eksplozje fajerwerków skutkują u zwierząt stresem (a względem niektórych osobników co najmniej niepokojem) oraz mogą prowadzić do nieodwracalnej utraty słuchu lub szumów usznych. Wyroby pirotechniczne emitują hałas o natężeniu do 190 decybeli (110 do 115 decybeli powyżej zakresu 75 do 80 decybeli, w którym zaczyna się uszkodzenie ludzkiego ucha). Fajerwerki generują poziom hałasu wyższy aniżeli strzały z broni palnej (140 decybeli). Poziom hałasu może być także wyższy od hałasu wywołanego startem niektórych samolotów odrzutowych (100 decybeli). Istotnym jest także, że używanie fajerwerków jest sprzeczne z ochroną zwierząt (w tym obowiązkiem ich humanitarnego traktowania) nie tylko z uwagi na generowany hałas. Eksplozja wyrobów pirotechnicznych uwalnia szkodliwe dla zdrowia cząsteczki, takie jak drobny pył (PM10), który jest toksyczny nie tylko dla zwierząt, ale również dla ludzi. Badania naukowe dowodzą, że fajerwerki wywołują reakcje lękowe u jednego na dwa psy, a także u jednego na dwa koty. Zwierzęta nie tylko doznają cierpień psychicznych (w tym odczuwają silny strach), ale są również bardziej narażone na zatrucie. Zauważa się, że wiele kotów przebywających niedaleko miejsc, w których używane były fajerwerki, połyka je lub ich części. Używanie fajerwerków może prowadzić również do utraty wzroku u kotów oraz naraża koty na odniesienie poważnych obrażeń w wyniku eksplozji fajerwerków. Szacuje się, że wskutek eksplozji fajerwerków 79% koni odczuwa cierpienia psychiczne, a 26% doznaje z ich powodu obrażeń. Natomiast hałas fajerwerków może powodować u ptaków tachykardię, a nawet śmierć z przerażenia. Jak wskazuje się w publikacjach naukowych – na wysoki stopień stresu, jakiego doświadczają ptaki, wskazuje fakt, że mogą one tymczasowo lub na stałe opuszczać miejsca, w których przebywają. Następstwem powyższego jest stopniowe zmniejszanie przeżywalności ptaków. W świetle jednoznacznych wyników badań naukowych w zakresie odczuwania przez zwierzęta cierpień psychicznych niezrozumiałym jawi się przedkładanie chwilowej rozrywki ludzi nad zdrowie zwierząt. Wszak obowiązkiem każdego człowieka jest ochrona zwierząt przed bólem, cierpieniem, urazami i chorobami. Nie powinno budzić jakichkolwiek wątpliwości, że obowiązki te obejmują ochronę zwierząt przed bólem, cierpieniem lub obrażeniami, które mogą być spowodowane używaniem fajerwerków. Swoboda używania wyrobów pirotechnicznych, które zasadniczo mogą być wykorzystywane każdego dnia, jest rażącym naruszeniem ogólnych zasad statuowanych ustawą o ochronie zwierząt, w szczególności naczelnej zasady humanitarnego traktowania zwierząt. Obecny stan prawny uniemożliwia właścicielom oraz opiekunom zwierząt realizowanie postanowień art. 1 ust. 1 u.o.z., z którego to przepisu wynika, że człowiek jest winny zwierzętom poszanowanie, ochronę i opiekę” (koniec cytatu).
Jednocześnie przypominamy, że Rada Miasta Krakowa już w 2009 r. podjęła próbę wprowadzenia zakazu fajerwerków, która została jednak zablokowana przez Wojewodę Małopolskiego ze względu na obowiązujący wg niego porządek prawny. Pamiętamy również o rezolucjach Rady sprzed dwóch lat do władz centralnych o taką zmianę prawa, żeby legalnie można było wprowadzić tego typu zakazy na poziomie samorządu, które to rezolucje także nie przyniosły rezultatu.
Podobnie przedstawia się kolejny poruszony problem, czyli sprawa zakazu handlu żywymi rybami. Tu także wspomniany wyżej Obywatelski Projekt Nowelizacji Ustawy o Ochronie Zwierząt zakłada wprowadzenie zakazu sprzedaży detalicznej żywych ryb, z wyjątkiem ryb akwariowych (ozdobnych), a kontynuację tego procederu uznaje za znęcanie się nad zwierzętami. I nie może być inaczej, bo chociaż ryby cierpią w milczeniu, to ich system nerwowy jest podobny do tego, jaki mają psy czy koty. Tak samo odczuwają ból i przerażenie, tak samo zasługują na humanitarne traktowanie.
Z tych właśnie powodów zwracamy się do Państwa o taką zmianę uchwały w sprawie regulaminów targowisk, która wyeliminuje sprzedaż fajerwerków i żywych ryb na miejskich targowiskach w Krakowie już teraz, bez wyczekiwania na zmiany w prawie ogólnokrajowym. Rada Miasta ma takie kompetencje i powinna z nich bezzwłocznie skorzystać.
Jednocześnie z rozczarowaniem przyjmujemy fakt, że Zarządzenie nr 2152/2024 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 6 sierpnia 2024 r. w sprawie przyjęcia i przekazania pod obrady Rady Miasta Krakowa projektu uchwały Rady Miasta Krakowa w sprawie regulaminów targowisk nie wprowadza żadnych zmian w wyżej wymienionych kwestiach tak podstawowych dla dobra zwierząt i uważamy, że w obecnym kształcie nie zasługuje na aprobatę.
Agnieszka Wypych
Prezes Krakowskiego Stowarzyszenia Obrony Zwierząt
PS. W związku z faktem, że w porządku obrad IX Sesji Rady Miasta Krakowa, zwołanej na środę 11 września znalazł się pkt 19 „Regulaminy targowisk /projekt Prezydenta Miasta Krakowa – druk nr 176 – II czytanie”, naszą petycję kierujemy w dniu dzisiejszym także na ręce wszystkich krakowskich radnych, licząc na ich właściwą reakcję w tej sprawie.